Diagnoza i terapia psychologa


Diagnoza  i terapia psychologa
Dla wielu pacjentów interesujące jest to czym jest terapia behawioralna, psychoanaliza lub terapia systemowa? Gdy chory wybiera się do psychologa szuka najlepszej porady, która ulży mu w cierpieniu. Jednak to właśnie psycholog znając problem pacjenta dobiera odpowiedni rodzaj terapii. Biorąc pod uwagę wszystkie rodzaje, modalności oraz metody psychoterapii, ich ilość sięga tysięcy. Najlepiej jest znać te podstawowe, aby móc je zastosować w codziennym życiu, gdy terapeuta spotyka się w gabinecie ze swoim pacjentem.

Psychoanaliza Zygmunta Freuda jak forma terapii

Psychoanaliza została stworzona przez Zygmunta Freuda na przełomie XIX i XX wieku. Zgodnie z jego złożeniami ludzką psychikę kształtują czynniki takie jak: czynniki wrodzone, dziedziczne, relacje z rodzicami i doświadczenia z życia. To w jaki sposób przezywa się wpływ opisanych czynników kształtuje osobowość człowieka. Czynniki te oddziałują na podświadomość i tworzą wzorce uczuć oraz fantazji, które wpływają na reakcje w postaci nerwic lub zaburzeń osobowości.

Na jednej z sesji u terapeuty młody student medycyny opowiadał, iż ojciec w dzieciństwie bił go sznurem od żelazka. W taki sposób karał go, gdy był mu nieposłuszny. W późniejszym życiu spowodowało to wyzwolenie się u niego zaburzeń w postaci lęków nocnych. Do tego doszły problemy ze snem.

Inna studentka skarżyła się, iż wykryto u niej zaburzenia lękowe, gdyż niedoszła teściowa przez telefon zwyzywała ją od tych najgorszych po tym jak jej syn się jej oświadczył ( była za biedna w opinii niedoszłych teściów ). W jego rodzinie małżeństwo postrzegało się jako kontrakt i łączenie majątków a nie jakieś bzdurne „ uczucia” które są według nich do niczego nie potrzebne.

Terapia u psychologa polega na dotarciu do podświadomości i do emocji oraz mechanizmów obronnych pacjenta a potem przepracowaniu ich. Czas trwania psychoanalizy obejmuje okres kilku lat.

Terapia behawioralna w leczeniu u psychologa

Terapia behawioralna przede wszystkim skupia się na zachowaniu pacjenta. W większości opiera się na technikach treningowych i technice uczenia się. W terapii behawioralnej terapeuta skupia się na teraźniejszym zachowaniu się pacjenta. Psycholog w tym rodzaju psychoterapii spełnia funkcję aktywną oraz dyrektywną – zajmuje się wyjaśnianiem, proponuje sposób postępowania pacjenta, doradza mu, wspiera pacjenta, motywuje oraz wyznacza określone zadania.

Na jednej z sesji terapeuta polecił pacjentowi narysować to co dzieje się w jego życiu. Pacjent na obrazie namalował w kolorze krwistej czerwieni kilkanaście diabłów z rogami, które tańczą w szaleńczym rytmie. Diabły miały czarny kolor. Obraz ten przypominał satanistyczne malowidła. Przerażał.

Jak się okazało jego życie było pełne konfliktów, kłótni i robienia sobie na złość. Wszystko to pokazywał malunek chorego. Po głębszej analizie psycholog zdiagnozował schizofrenie. Chory z swoim działaniu kierował się głosami imperatywnymi nakazującymi się kłócić z całą rodziną. Stale słyszał głos, który coś mu kazał. Był nim owładnięty. Psycholog zdiagnozował te objawy jako tzw. objawy wytwórcze w przebiegu schizofrenii w postaci halucynacji słuchowych. Wraz z psychiatrą podjął się leczenia tego pacjenta

Choroba psychiczna czy omotanie przez szatana?

Ten i inne przypadki chorób psychicznych w tradycji kościoła uznane są jako omotanie przez szatana. Już w Piśmie świętym znane jest wypędzanie „złego „z człowieka w postaci przekierowania go w stado świń. Księża uważają, iż podłożem chorób psychicznych jest zło i działanie diabła. Aby wyleczyć chorego odprawia się egzorcyzmy .

Psychologia, a wierzenia

Gdyby spojrzeć na sprawę chorób psychicznych można powiedzieć, iż na podstawie wielu dziesiątek przebadanych pacjentów żaden z nich w psychozie nie mówił, iż głosy, czy urojenia namawiają go do robienia dobra. Dlatego stan psychozy jest niebezpieczny. Chory słucha głosów i kieruje się nimi, co może doprowadzić do czynów przestępczych. Głosy kierują nim a on ulega ich wpływom. W stanie remisji nie słyszy głosów, żyje tak jak zdrowa osoba tyle że jest potencjalnie zagrożony nawrotem choroby. Jednak motyw zła wysuwa się w tym przypadku na plan pierwszy. Dlatego można się zgodzić z tym. co mówią księża, iż choroba psychiczna ma odcień poczynań siły zła.

Leczenie w tym przypadku polega na unikaniu działań, które wiążą się z zagrożeniem iż powtórzy się psychoza i pacjent będzie robił to samo . Zazwyczaj, przy nawrotach choroby wracają te same doznania , podobne głosy i pacjent robi to samo. Dlatego, gdy kiedyś pacjent popełnił przestępstwo będąc w psychozie, mając na uwadze możliwy nawrót, psycholog doradza by np. zmienił zawód, pracę, żył inaczej, w innym stylu. Wtedy nie dojdzie do kolejnego czyny przestępczego. Przynajmniej takie są założenia. Inaczej żyjąc nie wyrządzi się krzywdy w ten sam sposób, z takim samym mechanizmem działania.

Terapia poznawcza jako forma terapii u psychologa

Terapia poznawcza polega na tym, iż przyjmuje się, że to, co się myśli wpływa na to co się robi. W związku z tym zaburzenia emocjonalne wynikają z zaburzeń myślenia. Psycholog rozpatruje życie pacjenta z perspektywy czasu a więc : przeszłości, teraźniejszości i przyszłości. Terapia poznawcza obejmuje zazwyczaj 14 wizyt u psychologa.

Złe myślenie ma różne oblicza. Na przykład jedna z pacjentek uważała, iż brodzi w koniczynie, która ją otacza. Były to objawy wytwórcze typowe dla zespołu urojeniowego, gdy chory myśli , iż coś/ lub ktoś go prześladuje . W tym przypadku chora uroiła sobie, iż jest otoczona łanem trawy.

W rozmowie szybko zorientowała się, iż jest w gabinecie u psychologa i ten chce jej pomóc aby zmieniła sobie sposób myślenia. Przy kolejnej wizycie i wzięciu leków psychotropowych pacjentka nabrała krytycyzmu do swojego myślenia . Zaczęła krytycznie oceniać swoje myśli, emocje i postępowanie. Proces zdrowienia poszedł do przodu.

Choroba jako triada objawów

Dla wielu diagnostów choroba nie równa się chorobie. Aby dobrze zdiagnozować daną jednostkę chorobową należy wpierw stwierdzić jakie są objawy u pacjenta. W tym przypadku nie wystarczy jeden rzut na twarz i wygląd chorego, ale konieczna jest dogłębna diagnoza.

W związku z tym na plan pierwszy wychodzi dobrze zebrany wywiad psychologiczny. Oczywiście w trakcie rozmowy obserwuje się pacjenta pod kątem wyrazu twarzy, tego co i jak mówi, jakim tonem mówi i czy mówi prawdę. Ważne jest tez to w co jest ubrany, jakie ma kolory na sobie, jaki rodzaj ubioru preferuje.

Psycholog wypytuje chorego o to jakie miał dzieciństwo, rodziców, co czuje, na co narzeka, czy ma jakieś dolegliwości somatyczne, czy chorował na poważne schorzenia.?

Choroba z triadą objawów osiowych tzw. objawów negatywnych, to schizofrenia, a objawy te to:

  1. autyzm

  2. utrata zainteresowania otoczeniem ( społeczne odcięcie się)

  3. rozpad osobowości

Do tego mogą dojść tzw. objawy wytwórcze takie jak:

  1. omamy

  2. urojenia

Gdy chodzi o depresję to stwierdza się m.inn:

  1. obniżenie nastroju

  2. uczucie lęku

  3. problemy ze snem

  4. myśli nihilistyczne

  5. myśli samobójcze

W przypadku nerwicy chory czuje m.inn:

  1. lęk

  2. ma problemy ze snem

Aby zdiagnozować jednostkę chorobową zbiera się wywiad i określa się jakie są objawy, objawy grupuje się w zespoły, a zespoły podciąga się pod jednostkę chorobową z danego kręgu. np. zaburzeń nastroju ( zgodnie z nomenklaturą ICD-10).

Autor artykułu:
Artykuł został przygotowany przez Małgorzatę Ignaszak z SUI Psychologia Coaching z Poznania.

Facebook Comments