Dieta bezglutenowa – czy rzeczywiście taka zdrowa?


Dieta bezglutenowa – czy rzeczywiście taka zdrowa?
Dieta bezglutenowa była przez ostatnie lata niewątpliwym hitem wśród diet. Jej zwolennicy przekonywali tych nie do końca zdecydowanych, że po wykluczeniu glutenu z codziennego jadłospisu od razu poczuli się lepiej i zaczęli chudnąć. Tymczasem okazuje się, że wyeliminowanie tego składnika z diety nie zawsze służy naszemu zdrowiu. Wręcz przeciwnie. Może nam nawet zaszkodzić. Dlaczego?

Produkty bezglutenowe są często nafaszerowane chemią

Skąd jej tyle w bezglutenowych artykułach spożywczych? Zastępują one gluten, który normalnie jest dodawany przez producentów do żywności ze względu na swoje cechy: to gluten nadaje pieczywu jego charakterystyczną gąbczastą strukturę, jest on też doskonałym nośnikiem smaku i zapachu. Znajdziemy go więc nie tylko w produktach mącznych, takich jak chleb czy makaron, ale również w pasztetach, parówkach, szynkach czy keczupie. Produkty, które nie mają glutenu tracą więc część swoich walorów, a producenci żywności muszą uzupełnić brakujący składnik różnymidodatkami: spulchniaczami, emulgatorami, zagęstnikami, barwnikami i konserwantami różnego rodzaju. Brzmi smacznie? Chyba nie bardzo…

Żywność bezglutenowa jest droższa

I to nawet kilkukrotnie od żywności, która ten gluten zawiera.Przykładowo, bezglutenowe płatki owsiane potrafią kosztować nawet 14 zł za 500 g. W podobnej cenie będzie bezglutenowy chleb. Skąd tak wygórowane ceny? Trzeba pamiętać, że usunięcie glutenu z produktu, który naturalnie go zawierał wymaga zaawansowanej obróbki technicznej, a to wszystko stwarza dodatkowe koszty w trakcie produkcji, co przekłada się potem na cenę. Pamiętajmy też, że wielu z nas uległo światowej modzie, a producenci żywności starają się to wykorzystać. Każdy chce być przecież „gluten free”, więc kupi produkt bezglutenowy, bez względu na to, ile będzie trzeba za niego zapłacić. Żeby zaoszczędzić, lepiej więc przyrządzać posiłki z produktów, które naturalnie nie zawierają glutenu, choć oczywiście wymaga to większego nakładu pracy.

Rezygnując z glutenu narażasz się na niedobory pokarmowe

Dieta bezglutenowa jest dietą eliminacyjną, co oznacza, że polega na wyeliminowaniu pewnej grupy produktów z codziennego menu – w tym przypadku produktów zawierających gluten, czyli białko obecne w czterech popularnych zbożach – pszenicy, życie, jęczmieniu owsie oraz pochodnych tych zbóż. Osoby stosujące dietę bezglutenową powinny jednak wiedzieć, że tym sposobem nie eliminują jedynie glutenu, ale też ważne dla zachowania zdrowia witaminy i sole mineralne, w tym witaminy z grupy B czy żelazo. Stosowanie diety bezglutenowej nie ma więc sensu, jeśli wiemy, że białko zawarte w zbożach nam nie szkodzi. A komu szkodzi?

Są osoby, które rzeczywiście muszą unikać glutenu

Mowa tu o osobach chorych na celiakię, czyli trwającą przez całe życie i uwarunkowaną genetycznie nietolerancję glutenu. Choroba ta wiąże się z nieprawidłową reakcją układu odpornościowego na gluten, której konsekwencją jest stopniowe zanikanie kosmków jelitowych. Wyścielają one wnętrze jelita cienkiego i pobierają składniki odżywcze z pokarmu, którytamtędy przechodzi. Brak kosmków prowadzi do zaburzeń wchłaniania tych składników i do niedoborów pokarmowych. Chory, nie otrzymując odpowiednich ilości witamin i minerałów, staje się apatyczny, brakuje mu energii, ma bóle głowy, problemy ze skórą i ze szkliwem zębowym. Oprócz tego często cierpi z powodu dolegliwości ze strony układu pokarmowego: bólu brzucha, wzdęć, biegunek, wymiotów czy zaparć.

Zanim przejdziesz na dietę bezglutenową, sprawdź czy nie masz celiakii

Pomoże w tym prosty test genetyczny, który wykrywa geny odpowiedzialne za celiakię. Układ genów osoby chorej na trwałą nietolerancję glutenu jest bowiem specyficzny. Znajdziemy w nim geny z grupy HLA-DQ2 i HLA-DQ8. Jeśli test nie stwierdzi występowania tych genów, celiakia zostaje wykluczona w 100%. Jeśli z kolei badanie potwierdzi ich obecność, będziemy mogli przejść na dietę bezglutenową. Dzięki niej kosmki jelitowe zregenerują się, a my zapomnimy o objawach choroby.
W porozumieniu z dietetykiem będziemy też mogli zażywać suplementy diety, które pomogą nam uzupełnić te składniki, których brakuje w żywności bezglutenowej.

Reasumując, dieta bezglutenowa może być zdrowa, pod warunkiem, że będziemy ją stosować z głową. Zanim się na nią zdecydujemy, warto abyśmy wykonali proste badanie genetyczne, które ustali, czy rzeczywiście jesteśmy chorzy na celiakię i musimy zrezygnować z glutenu. Przechodząc na nią bez potrzeby zmarnujemy tylko pieniądze i narazimy własne zdrowie, jedząc wysoko przetworzoną żywność bezglutenową.

Natalia Jeziorska, www.testDNA.pl
Zdjęcie: ©subbotina /123rf.com

Facebook Comments