Jakie zabiegi kryją się pod pojęciem chirurgii szczękowej?


Uśmiech
Usuwanie zębów, resekcje korzeni zębów, usuwanie torbieli szczęk – to kilka pojęć, które związane są z dziedziną będącą jednocześnie działem medycyny i stomatologii, czyli chirurgią szczękowo-twarzową.
Pod pojęciem chirurgii szczękowo-twarzowej kryje się leczenie schorzeń jamy ustnej i twarzowej części czaszki. Jest to dziedzina przynależna zarówno do medycyny, jak i stomatologii, a obejmuje zabiegi wykonywane na kośćcu twarzy i tkankach miękkich, w jamie ustnej oraz na twarzy.

Usuwanie zębów i opatrywanie ran po ich urazach

W ramach chirurgii szczękowej mieści się m.in. usuwanie (ekstrakcja) zębów. Robi się to z różnych przyczyn: próchnicy, która dotarła w głąb zęba, zbyt ciasnej jamy ustnej czy też zniszczenia w znacznej części zęba lub otaczającej go kości. Zabieg ten wykonywany jest zawsze w znieczuleniu. Ekstrakcja polega na zerwaniu więzadeł, które trzymają ząb w zębodole. Chirurg szczękowy może wówczas zaproponować np. znieczulenie śródwięzadłowe.

Chirurgicznie usuwa się też tzw. zęby zatrzymane. Jest to często spotykana patologia jamy ustnej, która z reguły dotyczy zębów mądrości (czyli „ósemek”) i górnych stałych kłów. Wyrzynanie zębów jest naturalnym procesem fizjologicznym i polega na przesuwaniu się zawiązków zębów po listewce zębowej do pozycji funkcjonalnej w jamie ustnej. Ząb zatrzymany jest to więc ząb, który mimo swojego rozwoju pozostaje niewidoczny lub tylko częściowo widoczny w szczęce. Jego usunięcie jest nieco skomplikowaną operacją. Procedura chirurgiczna polega na ustaleniu położenia zęba, aby jego usunięcie nie spowodowało urazu sąsiednich zębów czy uszkodzenia dużych naczyń krwionośnych i nerwów. Po ekstrakcji zęba zatrzymanego powstaje znaczny ubytek kości. Jest to związane z koniecznością odsłonięcia zęba. Powstają wówczas okna kostne, przez które wyciąga się ząb. Jeśli nie ma przeciwskazań, można pomyśleć o uzupełnieniu tego ubytku.

Czasami zdarza się, że ząb ulegnie ukruszeniu, zwichnięciu lub wybiciu. W pierwszym przypadku wystarczy tylko mechaniczne wygładzenie zęba. Przy zwichnięciu i wybiciu zadaniem dentysty jest umieszczenie z powrotem zęba w jego właściwym miejscu w zębodole w najkrótszym możliwym czasie po urazie. Stomatolog opatruje też powstałą ranę.

Resekcje korzeni zębów i usuwanie torbieli szczęk

Resekcja wierzchołka korzenia jest zabiegiem, który wykonuje się przede wszystkim na zębach jednokorzennych. Jest on konieczny w sytuacji, gdy patologiczne zmiany w wierzchołku korzenia doprowadzają do stanów zapalnych jamy ustnej. Wykonuje się go także w przypadku takich objawów jak m.in.: zmiany chorobowe przy wierzchołku korzenia (np. ziarniak, torbiel), ciało obce nad wierzchołkiem korzenia, które spowodowało stan zapalny, złamanie przywierzchołkowe korzenia zęba z martwą miazgą, niedopełnienie szczytu kanału. Przy resekcji nie ma konieczności usuwania zęba – przede wszystkim dba się o zlikwidowanie przyczyn dolegliwości. Usuwa się więc tylko fragment korzenia, który nosi znamiona patologiczne. Wcześniej oczyszcza się korzeń zęba i poszerza kanał. Pacjent jest znieczulony na czas zabiegu, który polega na nacięciu śluzówki w okolicy korzenia, aby odsłonić kość. Później usuwa się zakażoną lub zapalnie zmienioną tkankę wraz z wierzchołkiem korzenia i zabezpiecza się, aby nie powstał po raz kolejny stan zapalny. Pozostaje jeszcze uszczelnienie kanału oraz uzupełnienie ubytku materiałem zastępującym kość. Zaszyte dziąsło pozostawia się do zagojenia.

Bywa, że w kościach szczęk lub tkankach miękkich jamy ustnej powstają puste przestrzenie wypełnione płynem, które nazywane są torbielami. W miarę jak rosną one w tkankach miękkich, zaburzają estetykę, natomiast rozwijające się w kości mogą doprowadzić do złamań. Stomatolog podczas znieczulenia usuwa całkowicie torbiel, dzięki czemu może nastąpić regeneracja kości i wygojenie tkanek miękkich.

Chirurgiczne sprowadzenie do łuku zębów zatrzymanych

Ten zabieg dotyczy najczęściej kłów. Ząb, który w procesie rozwoju miał np. zbyt mało miejsca w szczęce, trzeba ortodontycznie wprowadzić do łuku zębowego. Najpierw więc określa się jego położenie na podstawie diagnostyki radiologicznej, a następnie, przy znieczuleniu, odsłania chirurgicznie i przykleja zamek ortodontyczny. Po około 15-24 miesiącach ząb powinien osiągnąć właściwą pozycję w łuku zębowym.

Plastyka tkanek miękkich i tkanki kostnej

W gabinecie stomatologicznym można się również spotkać z serią zabiegów, które przeprowadzane są na tkankach miękkich oraz tkance kostnej i mogą wiązać się np. z poprawą estetyki jamy ustnej. Są to zabiegi, które wykonuje się też często przed leczeniem protetycznym czy wszczepieniem implantów zębowych. Mogą dotyczyć np. rozszczepienia wyrostka zębodołowego, zwiększenia gęstości tkanki kostnej czy przeprowadzenia plastyki zatoki szczękowej i dna jamy nosowej.

Więcej informacji na temat zabiegów z zakresu chirurgii szczękowej można przeczytać na stronie hercka.pl.

Photo Credit: DrPatrickCullen via Compfight cc

Facebook Comments